14 рдЬुрд▓॰ 2023
рдоिрд╢рди рдЪंрдж्рд░рдпाрди 3 рдХी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдмाрддें 2023
18 рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2021
рдпौрди рд╢िрдХ्рд╖ा рдХ्рдпों рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै2023?|Why sex education is necessary?
рдХिрд╢ोрд░ों рдХे рд▓िрдпे рдпौрди рд╢िрдХ्рд╖ा рдХ्рдпों рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै2023 ?
рдк्рд░рдЬрдирди рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХ्рдпा рд╣ैं ?
рдЖрдорддौрд░ рдкрд░ рдк्рд░рдЬрдирди рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХा рдорддрд▓рдм рд╣ै, рдк्рд░рдЬрдирди рд╕े рд╕ंрдмंрдз рд░рдЦрдиे рд╡ाрд▓े рд╕рднी рдоाрдорд▓ों рдПрд╡ं рдЕंрдЧों рдХा рд╕рд╣ी рдХाрдо рдХрд░рдиा рддрдеा рдЙрдирдХे рд╕्рд╡рд╕्рде्рдп рд░рд╣рдиे рд╕े рд╣ै। рд╕ाрде рд╣ी рдк्рд░рдЬрдирди рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоें рд╕ंрддोрд╖рдЬрдирдХ рдФрд░ рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рд▓ैंрдЧिрдХ рдЬीрд╡рди, рд╢िрд╢ु рдк्рд░рд╕рд╡рди рдХ्рд╖рдорддा рдФрд░ рдЗрд╕ рд╕ंрдмंрдз рдоें рд╕्рд╡ेрдЪ्рдЫा рд╕े рдХрдм рдФрд░ рдХिрддрдиे рдЕंрддрд░ाрд▓ рдкрд░ рдРрд╕ा рдХिрдпा рдЬाрдпे, рдпрд╣ рдиिрд░्рдгрдп рд▓ेрдиे рдХी рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ै।
рдк्рд░рдЬрдирди рдХ्рдпा рд╣ैं ?
рдкुрд░ूрд╖ рдФрд░ рд╕्рдд्рд░ी рдХे рдк्рд░рдЬрдирди рдЕंрдЧ рдФрд░ рдЙрдирдХे рдХाрд░्рдп ::
рдкुрд░ूрд╖ рдХे рдк्рд░рдЬрдирди рдЕंрдЧ:
рд╕्рдд्рд░ी рдХे рдк्рд░рдЬрдирди рдЕंрдЧ: -
29 рдирд╡॰ 2020
рд╕ाрдоाрди्рдп рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХे рдк्рд░рд╢्рди рдЙрдд्рддрд░ 2021(рдЬрдирд░рд▓ рд╕ाрдЗंрд╕)|Gk.
рд╕ाрдоाрди्рдп рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХे рдк्рд░рд╢्рди рдЙрдд्рддрд░ 2021
рдирдорд╕्рдХाрд░ рдоिрдд्рд░ों рдЖрдЬ рдХे рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рд╣рдо рдЬाрдиेंрдЧे рдХुрдЫ рд╕ाрдоाрди्рдп рдЬ्рдЮाрди рдХे рдк्рд░рд╢्рди рдЙрдд्рддрд░ рдЬो рдХंрдкрдЯीрд╢рди рдПрдЧ्рдЬाрдо्рд╕ рдоें рдЖрддे рд╣ैं- рдЬैрд╡ рд╡िрдХाрд╕ рд╢рдм्рдж рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд╣ै?- рд╣рд░рдмрд░्рдЯ рд╕्рдкेंрд╕рд░
- рдордиुрд╖्рдп рдХे рд╣ाрде рдкрдХ्рд╖िрдпों рдХे рдкंрдЦ рдЪрдордЧाрджрдб़ рдХे рдкंрдЦ рдХिрд╕рдХे рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै ?-рд╕рдордЬाрдд рдЕंрдЧ рдХे
- рдЬीрд╡рди рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдкрд░ рдЖрдзाрд░िрдд рдбाрд░्рд╡िрди рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рд╕्рддुрдд рд╕िрдж्рдзांрдд рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै ?-рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╡рд░рдг рдХा рд╕िрдж्рдзांрдд
- рдХिрд╕ рд╕рдЬीрд╡ рдХो рдкाрджрдк рдФрд░ рдЬंрддु рдХे рдордз्рдп рдХी рдпोрдЬрдХ рдХрдб़ी рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै ?-рдпूрдЧ्рд▓ीрдиा
- рдЬैрд╡ рд╡िрдХाрд╕ рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдлिрд▓ोрд╕ोрдлी рдЬूрд▓ॉрдЬिрдХрд▓ рдкुрд╕्рддрдХ рд▓िрдЦрдиे рд╡ाрд▓े рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдХा рдиाрдо?- рд▓ैрдоाрд░्рдХ
- рдк्рд▓े рдоाрд░्рдЧ рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдЙрдкाрд░्рдЬिрдд рд▓рдХ्рд╖рдгों рдХी рд╡ंрд╢ाрдЧрддि рд╕िрдж्рдзांрдд рдХा рдЕрдкрд╡ाрдж рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд╣ै ?-рд╡िрдЬрдоेрди
- рдоाрдирд╡ рдоें рдХрд░्рдг рдкीрди्рдиा, рдЕрдкेंрдбिрдХ्рд╕ рдкुрдЪ्рдЫ рдХрд╢ेрд░ुрдХ рдЕंрдЧ рдХрд╣рд▓ाрддे рд╣ैं?- рдЕрд╡рд╢ेрд╖ी рдЕंрдЧ
- рд╣ुрдЧो рдбे рд╡्рд░ीрдЬ рдЬे рд╡िрдХाрд╕ рдХे рдЬिрд╕ рд╕िрдж्рдзांрдд рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рд╣ै рдЙрд╕рдХा рдиाрдо рдмрддाрдЗрдП?- рдЙрдд्рдкрд░िрд╡рд░्рддрдирд╡ाрдж
- рд╕рдорд╡рд░्рддी рдЕंрдЧों рдХे рдЙрджाрд╣рд░рдг рдмрддाрдЗрдП ?-рдХीрдб़ों рдкрдХ्рд╖िрдпों рдПрд╡ं рдЪрдордЧाрджрдб़ рдХे рдкंрдЦ
- рдЬंрддु рд╡рд░्рдЧ рдРрдиेрд▓िрдбा рдПрд╡ं рдЖрд░्рдеोрдкोрдбा рдХे рдордз्рдп рдХी рдпोрдЬрдХ рдХрдб़ी рдХ्рдпा рд╣ै ?-peripatus
- рдЙрдд्рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рд╕рдЬीрд╡ рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡ рд╣ोрддा рд╣ै?- рдЕрдиुрд╡ांрд╢िрдХ рдкрджाрд░्рде рдХी рд╕ंрд░рдЪрдиा рдоें
- рдУрдЬोрди рдкрд░рдд рдХे рдХ्рд╖рдп рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рд╕рдо्рдоेрд▓рди рдХрд╣ां рдЖрдпोрдЬिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा?- рд╡िрдпрдиा рдоें
- рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдиे рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рдЬрд▓рд╡ाрдпु рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХी рдХाрд░्рдп рдпोрдЬрдиा рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХी ?-рджिрд▓्рд▓ी рдоें
- рднाрд░рдд рдоें рд╕्рдеिрдд рдХौрди рд╕ा рд╡िрд╢्рд╡ рд╡िрд░ाрд╕рдд рд╕्рдерд▓ рджो рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?- рдХाрд▓рдХा рд╢िрдорд▓ा рд░ेрд▓рд╡े рд▓ाрдЗрди рд╣рд░िрдпाрдгा рд╡ рд╣िрдоाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢ рдоें
- рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд░्рд╡ рдХो рд╕ेрд░рдж्рд░ी рд╡рдирдо рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै?- рд╕ाрдЗрд▓ेंрдЯ рд╡ैрд▓ी рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкाрд░्рдХ рдХेрд░рд▓
- рднाрд░рдд рджेрд╢ рдХो рдХिрддрдиे рдЬैрд╡ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╡िрднाрдЬिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै?- 10
- рднाрд░рдд рдХा рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕рдоुрдж्рд░ी рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдХे рдЕंрджрд░ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?-рдЬाрдордирдЧрд░ рдЧुрдЬрд░ाрдд
- рд╡िрдХ्рд░рдорд╢िрд▓ा рдЧंрдЧा рдбॉрд▓्рдлिрди рдЕрдн्рдпाрд░рдг рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╣ै ?-рдмिрд╣ाрд░ рдоें
- рдХрд╢्рдоीрд░ рдХे рдбрдЪीрдЧाрдо рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЙрдж्рдпाрди рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рдЬीрд╡ рдк्рд░рдЬाрддि рд╣ै ?- рд╣ंрдЧ्рдЧुрд▓ (рдХрд╢्рдоीрд░ी рд╣िрд░рдг)
- рдм्рд▓ैрдХ рд▓ंрдЧ рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ा рд╡рд╣ рд░рдЧ рдЬो рдХि рдХोрдпрд▓े рдХी рдЦाрдиों рдоें рдХाрдо рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╢्рд░рдоिрдХों рдХो рд╣ोрддा рд╣ै ?-рди्рдпूрдоो рдХोрдиिрдпोрд╕िрд╕
- рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдк्рд░ाрдзिрдХрд░рдг рд╕्рдеिрдд рд╣ै рдЪेрди्рдирдИ рдоें
- рдмेрдХрд▓ाрдЗрдЯ рдоेрд▓ाрдоाрдЗрди рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдк्рд▓ाрд╕्рдЯिрдХ рд╣ै?- рдерд░्рдоोрд╕ेрдЯिंрдЧ рдк्рд▓ाрд╕्рдЯिрдХ
- рдЦाрдж्рдп рд╕ाрдордЧ्рд░िрдпों рдХे рдкैрдХेрдЯ рд╕рдордп рдЦाрдж्рдп рдкрд░िрд░рдХ्рд╖рдг рд╣ेрддु рднрд░ी рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рдЧैрд╕ рд╣ोрддी рд╣ै ?-рдиाрдЗрдЯ्рд░ोрдЬрди
- рд╡ेрд▓्рдбिंрдЧ рдХрд░рдиे рдоें рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рдЧैрд╕ों рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдмрддाрдЗрдП ?-рдСрдХ्рд╕ीрдЬрди рдФрд░ рдПрд╕िрдЯिрд▓ीрди
- рд╡рд╣ рдЕрдо्рд▓ рдЬिрд╕े рдУрдпрд▓ рдСрдл рд░िрдЯ्рд░ीрд╡ाрд▓ рдХрд╣ां рдЬाрддा рд╣ै?- рд╕рд▓्рдл्рдпूрд░िрдХ рдЕрдо्рд▓
- рд╕िंрджूрд░ рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдоें рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рд░рд╕ाрдпрди рдХा рдиाрдо рдмрддाрдЗрдП ?-рдорд░рдХ्рдпूрд░िрдХ рдСрдХ्рд╕ाрдЗрдб
- рдХिрд╕ी рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдХ्рд▓ोрд░ीрди рдХी рдоाрдд्рд░ा рдХे рдиिрдпंрдд्рд░рдг рдХे рд▓िрдП рдПंрдЯीрдХ्рд▓ोрд░ рдХे рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рд░рд╕ाрдпрди рдХा рдиाрдо ?-рд╕ोрдбिрдпрдо рдеाрдпो рд╕рд▓्рдлेрдЯ рд╣ै
- рдкाрд╡рд░ рдЕрд▓्рдХोрд╣рд▓ рдХिрди рд░рд╕ाрдпрдиों рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рд╣ै ?-рдПрдеिрд▓ рдЕрд▓्рдХोрд╣рд▓ рдмेंрдЬीрди рдФрд░ рдкेрдЯ्рд░ोрд▓ рдХा
- рдк्рд▓ाрд╕्рдЯрд░ рдСрдл рдкेрд░िрд╕ рдХिрд╕ рдзाрддु рдХा рд▓рд╡рдг рд╣ै рдЙрд╕рдХा рдиाрдо рдмрддाрдЗрдП ?-рдХैрд▓्рд╢िрдпрдо
- рдХांрдЪ рдкрд░ рд▓िрдЦрдиे рдоें рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рдЕрдо्рд▓ рдХा рдиाрдо ?-рд╣ाрдЗрдб्рд░ो рдл्рд▓ो рдСрд░िрдХ рдЕрдо्рд▓
- рд▓ोрд╣े рдХा рд╡рдпрд╕्рдХ рдЬिрд╕े рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЪुंрдмрдХ рдХрд╣рддे рд╣ैं ?-рдоैрдЧ्рдиेрдЯाрдЗрдЯ
- рд╡рд╣ рддाрдк рдмिंрджु рдЬिрд╕ рдкрд░ рдХोрдИ рд▓ौрд╣ рдЪुंрдмрдХीрдп рдкрджाрд░्рде рдЕрдиुрдЬ рдЙрдирдХे рдкрджाрд░्рде рдоें рдмрджрд▓ рдЬाрддी рд╣ै ?-рдХ्рдпूрд░ी рддाрдк
- рдоुрдХ्рдд рд░ूрдк рд╕ेрдЕрдкрдиे рдЧुрд░ुрдд्рд╡ рдХेंрдж्рд░ рдкрд░ рдЖ рд▓ंрдмिрдд рдЫुрдо рдХे рд╕ुрдИ рдХा рдХ्рд╖िрддिрдЬ рдХे рд╕ाрде рдмрдирдиे рд╡ाрд▓ा рдХौрди рд╣ै ?-рдирдорди рдХोрдг
- рд╡ैрдмрд░ рдХिрд╕рдХा рдоाрдд्рд░рдХ рд╣ै ?-рдЪुंрдмрдХीрдп рдл्рд▓рдХ्рд╕ рдХा
- рдХिрд╕ी рд▓ोрд╣ рдЪुंрдмрдХीрдп рдкрджाрд░्рде рдХे рднीрддрд░ рдкрд░рдоाрдгुрдУं рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдЕрддि рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рд╕ंрд░рдЪрдиाрдУं рдХो рдХ्рдпा рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै?- рдбोрдоेрди
- рдХिрд╕ी рдЪुंрдмрдХीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рдЪाрд▓рдХ рдкрд░ рд▓рдЧрдиे рд╡ाрд▓े рдЪुंрдмрдХीрдп рдмрд▓ рдХी рджिрд╢ा рдмрддाрдиे рд╡ाрд▓ा рдиिрдпрдо ?-рдл्рд▓ेрдоिंрдЧ рдХा рд╡ाрдо рд╣рд╕्рдд рдиिрдпрдо
- рд╡िрдж्рдпुрдд рдЬрдирд░ेрдЯрд░ рдХा рдХाрд░्рдпрдХाрд░ी рд╕िрдж्рдзांрдд рд╣ै?- рд╡िрдж्рдпुрдд рдЪुंрдмрдХीрдп рдк्рд░ेрд░рдг
- рд╕्рдеाрдИ рдЪुंрдмрдХ рдХिрд╕ рдкрджाрд░्рде рд╕े рдиिрд░्рдоिрдд рдХिрдП рдЬाрддे рд╣ैं ?-рд╕्рдЯीрд▓ рдЗрд╕्рдкाрдд
- рдХिрд╕ी рдЪुंрдмрдХ рдХी рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдЖрдХрд░्рд╖рдг рд╢рдХ्рддि рд╣ोрддी рд╣ै?- рдЙрд╕рдХे рдХिрдиाрд░ों рдкрд░
- рдЪुंрдмрдХीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рдоाрдд्рд░рдХ рд╣ोрддा рд╣ै ?-рдЧोрд╕
- рд╡िрдж्рдпुрдд рдзाрд░ा рдХे рдЪुंрдмрдХीрдп рдк्рд░рднाрд╡ рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдХा рдиाрдо ?-рдУрд░рд╕्рдЯेрдЯ
- рдкृрде्рд╡ी рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рдЪुंрдмрдХ рд╣ै рдЗрд╕рдХा рдЪुंрдмрдХीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдлैрд▓ा рд╣ोрддा рд╣ै?- рджрдХ्рд╖िрдг рд╕े рдЙрдд्рддрд░ рдХी рдУрд░
27 рдирд╡॰ 2020
рдЪंрдж्рд░рдпाрди-реи рдХ्рдпा рд╣ै?|рдЗрд╕рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдк्рд░рдоुрдЦ рддрде्рдп рдФрд░ рд╕рдлрд▓ рдк्рд░рдХ्рд╖ेрдкрдг ।
рдЪंрдж्рд░рдпाрди-реи рдоिрд╢рди рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдФрд░ рдк्рд░рдоुрдЦ рддрде्рдп
рдЪंрдж्рд░рдпाрди-реи|Chandrayaan-2 рдХा рд╕рдлрд▓ рдкрд░ीрдХ्рд╖рдг
- рднाрд░рддीрдп рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрдЧрдарди ( рдЗрд╕рд░ो)рдиे рдЕрдкрдиे рдорд╣рдд्рд╡ाрдХांрдХ्рд╖ी рдоिрд╢рди рдЪंрдж्рд░рдпाрди 2 рдХो рдЕрдкрдиे рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд░ॉрдХेрдЯ рдЬीрдПрд╕рдПрд▓рд╡ी MK3 m1 рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рд╢्рд░ी рд╣рд░ी рдХोрдЯा (рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢) рд╕्рдеिрдд рд╕рддीрд╢ рдзрд╡рди рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕े 22 рдЬुрд▓ाрдИ 2019 рдХो рд╕рдлрд▓рддाрдкूрд░्рд╡рдХ рдк्рд░рдХ्рд╖ेрдкिрдд рдХिрдпा।
- ISRO рдиे рдЗрд╕ рдЪंрдж्рд░рдпाрди-2 рдХो рд▓ॉрди्рдЪ рдХрд░рдиे рдХी рддिрдеि рдкूрд░्рд╡ рдоें 15 рдЬुрд▓ाрдИ 2019 рдХो рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХрд░ें рджी рдЧрдИ рдеी рдХिंрддु рд░ॉрдХेрдЯ рдХे рдХ्рд░ाрдпोрдЬेрдиिрдХ рдЗंрдЬрди рдоें рд░िрд╕ाрд╡ рд╣ोрдиे рдХा рдкрддा рд▓рдЧрдиे рдкрд░ рдЗрд╕ рд▓ॉрди्рдЪिंрдЧ рдХो 22 рдЬुрд▓ाрдИ 2019 рддрдХ рдХे рд▓िрдП рдЯाрд▓ рджिрдпा рдЧрдпा рдеा।
- рдЗрд╕рд░ो рдиे chandrayaan-2 рдХे рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдк्рд░рдХ्рд╖ेрдкрдг рдХो рдЖрдо рдЬрдирддा рдХो рджेрдЦрдиे рдХी рдЕрдиुрдорддि рджी рдеी рдЗрд╕рдХे рдЪрд▓рддे 7:30 рд╣рдЬाрд░ рд▓ोрдЧों рдиे рдЗрд╕ рдк्рд░ेрдХ्рд╖рдг рдХो рджेрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдСрдирд▓ाрдЗрди рдкंрдЬीрдХрд░рдг рдХрд░рд╡ाрдпा рдеा।
рдХ्рдпा рд╣ै chandrayaan-2?
- Chandrayaan 2 рдПрдХ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдпाрди рд╣ै рдпрд╣ рд╡рд╕्рддुрдд рд╣ै рдЪंрдж्рд░рдпाрди-1 рдХा рд╣ी рдирд╡ीрди рд╕ंрд╕्рдХрд░рдг рд╣ै।
- рдЗрд╕ рдпाрди рдХे рддीрди рдк्рд░рдоुрдЦ рдРрд╕े рд╣ैं рдЬिрдирдоें рдПрдХ рдСрд░्рдмिрдЯрд░ рджूрд╕рд░ा рд▓ैंрдбрд░ (рд╡िрдХ्рд░рдо) рддрдеा рддीрд╕рд░ा рд░ोрд╡рд░ ( рдк्рд░рдЬ्рдЮाрди) рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ै।
- Chandrayaan 1 рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдСрд░्рдмिрдЯрд▓ рдеा рдЬिрд╕рдиे рдХेрд╡рд▓ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдХрдХ्рд╖ा рдоें рдкрд░िрдХ्рд░рдоा рдХी рдеी рдЬрдмрдХि chandrayaan-2 рдиे рдЕрдкрдиा рд▓ैंрдбрд░ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рд╕рддрд╣ рдкрд░ рдЙрддाрд░ा।
- рдСрд░्рдмिрдЯрд░ рдЪांрдж рдХी рд╕рддрд╣ рдХा рдирдХ्рд╢ा рддैрдпाрд░ рдХрд░ेрдЧा рдЬрдмрдХि рд▓ैंрдбрд░ рддрдеा рд░ोрд╡рд░ рдЪांрдж рдХी рд╕рддрд╣ рдкрд░ рдЙрддрд░ рдХрд░ рдХाрд░्рдп рдХрд░ेंрдЧे।
рдЪंрдж्рд░рдпाрди 2 рдоिрд╢рди рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп:
рдЪंрдж्рд░рдпाрди 2 рдЕрди्рдп рдк्рд░рдоुрдЦ рддрде्рдп:
- рдЗрд╕рдХा рд╡рдЬрди 3872 рдХिрдЧ्рд░ा рд╣ै рдЬрдмрдХि chandrayaan-1 рдХा рднाрд░ 1380 рдХिрд▓ोрдЧ्рд░ाрдо рдеा।
- рдпрд╣ 6000 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рдк्рд░рддि рдШंрдЯे рдХी рдЧрддि рд╕े рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдкрд░िрдХ्рд░рдоा рдХрд░ेрдЧा рдЗрд╕рдоें рд╕्рд╡рдпं рдЕрдкрдиी рдЪाрд▓ рдХो рдХрдо рд╡ рдЕрдзिрдХ рдХрд░рдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рд╣ै।
- рдпрд╣ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХे рджрдХ्рд╖िрдгी рдз्рд░ुрд╡ рдкрд░ рдЙрддрд░рддे рд╕рдордп рд╕्рд╡рдпं рд╣ी рдЙрддрд░рдиे рдХा рд╕्рдеाрди рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХрд░ेрдЧा।
- рдЗрд╕ рдоिрд╢рди рдХे рд▓ाрдЧрдд 978 рдХрд░ोрдб рд░ुрдкрдП рд╣ै।
- рдпрд╣ рдпाрди 48 рджिрдиों рдХी рдпाрдд्рд░ा рдХे рдмाрдж рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рд╕рддрд╣ рдкрд░ рдЙрддрд░ेрдЧा।
- рдпрд╣ рдпाрди рдЕрдкрдиे рд╕ाрде 13 рдкेрд▓ोрдб (8 рдСрд░्рдмिрдЯрд░,3 рд▓ैंрдбрд░, рдкрд░ рддрдеा 2 рд░ोрд╡рд░ рдкрд░) рд▓ेрдХрд░ рд░рд╡ाрдиा рд╣ुрдЖ рд╣ै।
рдЪांрдж рдХी рд╕рддрд╣ рдкрд░ рдкрд╣ुंрдЪрдиे рдХा рд╕рдордп:
- 22 рдЬुрд▓ाрдИ рд╕े 23 рдЕрдЧрд╕्рдд 2019 рдЗрд╕ рдЕрд╡рдзि рдоें chandrayaan-2 рдкृрде्рд╡ी рдХे рдЪाрд░ों рдУрд░ рдкрд░िрдХ्рд░рдоा рдХрд░ेрдЧा।
- 13 рдЕрдЧрд╕्рдд рд╕े 19 рдЕрдЧрд╕्рдд 2019 рддрдХ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдУрд░ рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рд▓ंрдмी рдХрдХ्рд╖ा рдоें рдпाрдд्рд░ा рдХрд░ेрдЧा।
- 19 рдЕрдЧрд╕्рдд 2019 рдХो рдпрд╣ рдпाрди рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдХрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдХрд░ेрдЧा рдЬрд╣ां рдпрд╣ 31 рдЕрдЧрд╕्рдд 2019 рддрдХ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдкрд░िрдХ्рд░рдоा рдХрд░ेрдЧा।
- 1 рд╕िрддंрдмрд░ 2019 рдХो рд╡िрдХ्рд░рдо рд▓ैंрдбрд░ рдСрд░्рдмिрдЯрд░ рд╕े рдЕрд▓рдЧ рд╣ोрдХрд░ рдЪंрдж्рд░рдоा рд╕े рджрдХ्рд╖िрдг рдз्рд░ुрд╡ рдХी рдУрд░ рдпाрдд्рд░ा рдХрд░ेрдЧा।
- 10 рдЕрдерд╡ा 11 рд╕िрддंрдмрд░ 2019 рдХो рдпрд╣ рдЪंрдж्рд░рдоा рдХे рджрдХ्рд╖िрдгी рдз्рд░ुрд╡ рдкрд░ рдЙрддрд░ेрдЧा।
- рдЪंрдж्рд░рдпाрди 2 рдоिрд╢рди рдХो рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рд╕рддрд╣ рдкрд░ рдЙрддрд░рдиे рдХे рд╕ाрде рд╣ी рднाрд░рдд рдкूрд░्рд╡ рд╕ोрд╡िрдпрдд рд╕ंрдШ рдЕрдоेрд░िрдХा рддрдеा рдЪीрди рдХे рдмाрдж рдЪंрдж्рд░рдоा рдХी рдзрд░рддी рдкрд░ рдпाрди рдЙрддाрд░рдиे рд╡ाрд▓ा рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рдЪौрдеा рджेрд╢ рдмрди рдЬाрдПрдЧा।
Important fact:
16 рдЕрдХ्рдЯू॰ 2020
200 Most Important General Knowledge Question(only GK)
Only GK
200 Most Important General Knowledge Question – рдЬो рд╣рд░ Exam рдоें рдЖрддे рд╣ै:
рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддो рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рд╣рдо рдЖрдкрдХो 200 рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг Question ans Answer рдмрддा рд░рд╣े рд╣ै рдЬो Exams рдХी рдж्рд░рд╖्рдЯि рд╕े рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै।
рдкृрде्рд╡ी рдХा рдПрдХ рдоाрдд्рд░ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЙрдкрдЧ्рд░рд╣ рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рдЪрди्рдж्рд░рдоा
‘рдЧाँрдзी’ реЮिрд▓्рдо рдоें рдЧाँрдзी рдХी рднूрдоिрдХा рдХिрд╕рдиे рдиिрднाрдИ ?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмेрди рдХिंрдЧ्рд╕рд▓े
рд╢िрдХ्рд╖рдХ рджिрд╡рд╕ рдХрдм рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – 5 рд╕िрддंрдмрд░
рдЬाрдкाрди рдкрд░ рдкрд░рдоाрдгु рдмрдо рдХрдм рдЧिрд░ाрдпा рдЧрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1945 рдоें
рднांрдЦреЬा рдиांрдЧрд▓ рдмाँрдз рдХिрд╕ рдирджी рдкрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕рддрд▓рдЬ
рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкुрд╖्рдк рдХी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрдорд▓
рдзрдирд░ाрдЬ рдкिрд▓्рд▓ै рдХिрд╕ рдЦेрд▓ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╣ॉрдХी
рд╕рдпुंрдХ्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рд╕ंрдШ U.N.O. рдХी рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдкрд░िрд╖рдж् рдоें рдХिрддрдиे рд╕्рдеाрдИ рд╕рджрд╕्рдп рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ – 5
рдХौрди рд╕ा рд╕िंрдзु рд╕рдн्рдпрддा рдХा рд╕्рдеाрди рдЕрдм рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдоें рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╣реЬрдк्рдкा
рдЪौрде рдиाрдордХ рдХрд░ рдХिрд╕рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рд▓िрдпा рдЬाрддा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдорд░ाрдаो рдж्рд╡ाрд░ा
рдоुреЪрд▓ рдмाрджрд╢ाрд╣ो рдХा рд╕рд╣ी рдХ्рд░рдо рд╣ै ।
рдЙрдд्рддрд░ – рдмाрдмрд░, рд╣ुрдоाрдпूँ, рд╢ेрд░ рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी, рдЗрд╕्рд▓ाрдо рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी, рд╣ुрдоाрдпूँ, рдЕрдХрдмрд░-рдП-рдЖрдЬ़рдо, рдЬрд╣ांрдЧीрд░, рд╢ाрд╣-рдЬрд╣ाँ-рдП-рдЖрдЬ़рдо, рдЕрд▓ाрдордЧीрд░, рдмрд╣ाрджुрд░ рд╢ाрд╣, рдЬрд╣ांрджाрд░ рд╢ाрд╣, рдлрд░्рд░ुрдЦ्рд╢िрдпाрд░, рд░рдлी рдЙрд▓-рджрд░्рдЬрдд, рд╢ाрд╣рдЬрд╣ां рдж्рд╡िрддीрдп, рдоुрд╣рдо्рдордж рд╢ाрд╣, рдЕрд╣рдордж рд╢ाрд╣ рдмрд╣ाрджुрд░, рдЖрд▓рдордЧीрд░ рдж्рд╡िрддीрдп, рд╢ाрд╣рдЬрд╣ां рддृрддीрдп, рд╢ाрд╣ рдЖрд▓рдо рдж्рд╡िрддीрдп, рдЕрдХрдмрд░ рд╢ाрд╣ рдж्рд╡िрддीрдп, рдмрд╣ाрджुрд░ рд╢ाрд╣ рдж्рд╡िрддीрдп
‘рднूрджाрди рдЖंрджोрд▓рди’ рдХिрд╕рдиे рд╢ुрд░ू рдХिрдпा рдХिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡िрдиोрднा рднाрд╡े
рднाрд░рдд рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рд╢िрдХ्рд╖ा рдХा рдХिрд╕рдиे рд╢ुрд░ू рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рд▓ाрд░्рдб рдоैрдХाрд▓े
‘реЮ्рд▓ाрдЗंрдЧ рд╕िрдЦ’ рдХे рдиाрдо рд╕े рдХिрд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдоिрд▓्рдЦा рд╕िंрд╣
рдиींрдмू рдФрд░ рд╕рди्рддрд░े рдоें рдХौрди рд╕ा рд╡िрдЯाрдоिрди рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡िрдЯाрдоिрди ‘C’
рдЙрджрдп рд╢ंрдХрд░ рдХिрд╕рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдиृрдд्рдп
рд╕ंрд╡िрдзाрди рдХे рдк्рд░ाрд░ूрдк рд╕рдоिрддि рдХे рдЪेрдпрд░рдоैрди рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдбॉ. рднीрдо рд░ॉрд╡ рдЕрдо्рдмेрдбрдХрд░
рдд्рд░ि-рд╕्рддрд░ीрдп рдкंрдЪाрдпрддी рд░ाрдЬ рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдоें рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬिрд▓ा рдкрд░िрд╖рдж
рд▓рдХ्рд╖рджीрдк рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд░рд╡рддी
рд╢्рд░ी рд▓ंрдХा рдХी рдоुрдж्рд░ा рдХा рдиाрдо рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ुрдкрдпा
‘рдбिрд╕्рдХрд╡рд░ी рдСрдл рдЗंрдбिрдпा’ рдиाрдордХ рдкुрд╕्рддрдХ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрд╡ाрд╣рд░ рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू
‘рдЧुрд░ुрдд्рд╡ाрдХрд░्рд╖рдг’ рдХी рдЦोрдЬ рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рди्рдпूрдЯрди
рдиोрдмेрд▓ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ा рдк्рд░рдердо рднाрд░рддीрдп рдХौрди рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рд░рд╡िрди्рдж्рд░ рдиाрде рдЯैрдЧोрд░
рдж्рд░ोрдгाрдЪाрд░्рдп рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХिрд╕рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╢्рд░ेрд╖्рда рдЧुрд░ु / рдк्рд░рд╢िрдХ्рд╖рдХ
рдЦрдЬुрд░ाрд╣ो рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢
рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд░рдХ्рд╖ा рдЕрдХाрджрдоी рд╕्рдеिрдд рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рджेрд╣рд░ाрджूрди
рд░ाрдордХृрд╖्рдг рдоिрд╢рди рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕्рд╡ाрдоी рд╡िрд╡ेрдХाрдиंрдж
рднाрд░рддीрдп рдоाрдирдХ рд╕рдордп рдЖрдзाрд░िрдд рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – 82° 30′ рдкूрд░्рд╡ рджेрд╢ाрди्рддрд░ рдкрд░
рдХौрди рд╕ा рд░ाрдЬ्рдп рднाрд░рдд рдХे рд╕рдмрд╕े рдкूрд░्рд╡ी рднाрдЧ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрд░ुрдгाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢
рдХौрди рд╕ा рджेрд╢ рдиाрдеुрд▓ा рджрд░्рд░ा рдХे рдкाрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЪीрди
рдкृрде्рд╡ी рдХे рдирдЬрджीрдХ рд╡ाрдпुрдордг्рдбрд▓ рдХी рд╕рдмрд╕े рдиिрдЪрд▓ी рдкрд░рдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдХ्рд╖ोрдн рдордг्рдбрд▓
рднाрд░рддीрдп рд╕ेрдиा рдоें ‘рд╡िрдЬрдпंрдд’ рдиाрдо рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрдХ рдЯैंрдХ рдХा
рдЪीрдиी рдпाрдд्рд░ी рдлाрд╣्рдпाрди рдХिрд╕рдХे рдХाрд▓ рдоें рднाрд░рдд рдЖрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡िрдХ्рд░рдоाрджिрдд्рдп
рдк्рд░рдЦ्рдпाрдд рд╕िрдиेрдХрд▓ाрдХाрд░ рдкृрде्рд╡ीрд░ाрдЬ рдХрдкूрд░ рдФрд░ рд░ाрдЬрдХрдкूрд░ рдоें рд╕рдо्рдмрди्рдз рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рдмाрдк-рдмेрдЯे рдХा
рднाрд░рдд рдХा рдХौрди рд╕ा рд░ाрдЬ्рдп рдЪाрдп рдЙрдд्рдкाрджрди рдХे рд▓िрдП рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрд╕рдо
рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдЪाрд╡рд▓ рдЙрдд्рдкाрджрди рд╣ोрддा рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓
рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рдЬंрддрд░-рдоंрддрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рджिрд▓्рд▓ी
рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рджाрд░्рдЬिрд▓िंрдЧ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓
рддेрд▓рдЧु рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд░ाрдЬрднाрд╖ा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЖंрдз्рд░рдк्рд░рджेрд╢
рд╣ॉрдХी рдЦेрд▓ рдоें рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЯीрдо рдоें рдХिрддрдиे рдЦिрд▓ाреЬी рд╣ोрддे рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – 11
рдмांрдЧ्рд▓ाрджेрд╢ рдХी рдоुрдж्рд░ा рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рдЯрдХा
рдиीрд▓ рдирджी рдХे рдХिрдиाрд░े рдХौрди рд╕ी рд╕рдн्рдпрддा рдХा рд╡िрдХाрд╕ рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдоिрд╢्рд░ рд╕рдн्рдпрддा
рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдорд╣ाрдд्рдоा рдмुрдз рдиे рдЬ्рдЮाрди рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЧрдпा
рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдиाрдЯрдХ ‘рд╢рдХुंрддрд▓ा’ рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдорд╣ाрдХрд╡ि рдХाрд▓िрджाрд╕
рдЬ्рд╡ाрд░ рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा рдХрдм рд╣ोрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдм рд╕ूрд░्рдп рдФрд░ рдЪрди्рдж्рд░рдоा рдкृрде्рд╡ी рдХे рдПрдХ рд╣ी рдУрд░ рд╣ोрддे рд╣ै
рдХौрди рд╕ा рд░ाрдЬ्рдп рднाрд░рдд рдХे рд╡ृрд╣рдж рдк्рд░ाрдпрдж्рд╡ीрдкीрдп рдкрдаाрд░ рдХा рднाрдЧ рдирд╣ी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢
рдЦैрдмрд░ рджрд░्рд░ा рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрдлрдЧाрдиिрд╕्рддाрди рдФрд░ рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдмीрдЪ
рдХौрди рд╕ी рдирджी рдк्рд░ाрдпрдж्рд╡ीрдкीрдп рдкрдаाрд░ рд╕े рдирд╣ी рдиिрдХрд▓рддी рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдпрдоुрдиा
рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ рдЧंрдЧा рдХे рддрдЯ рдкрд░ рдмрд╕ा рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдХाрдирдкुрд░
рднाрд░рдд рдПрдХ рдзрд░्рдордиिрд░рдкेрдХ्рд╖ рджेрд╢ рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рддाрдд्рдкрд░्рдп рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рднाрд░рдд рдХा рдХोрдИ рд░ाрдЬ्рдп рд╕्рддрд░ рдкрд░ рдзрд░्рдо рдирд╣ी рд╣ै
рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд░ाрдЬрдоाрд░्рдЧ (рдиेрд╢рдирд▓ рд╣ाрдЗрд╡े) рдЬोреЬрддे рд╣ैं।
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХेрди्рдж्рд░ो рдФрд░ рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиिрдпों рдХो
рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ рдЕंрдЧूрд░ों рдХी рдкैрджाрд╡ाрд░ рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдиाрд╕िрдХ
рдХोрдпрдиा рдмांрдз рд╕्рдеिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░
рдЦрд░ीрдл рдХी рдлрд╕рд▓ рдХाрдЯी рдЬाрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдирд╡рдо्рдмрд░ рдХे рдк्рд░ाрд░рдо्рдн рдоें
рд╣िрдоाрдиी (рдЧ्рд▓ेрд╢िрдпрд░) рдмрд░्рдл рдХा рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рдкिंрдб рд╣ै, рдЬो-
рдЙрдд्рддрд░ – рд╣िрдоाрд▓рдп рдкрд░्рд╡рдд рдХे рд╢्рд░ेрдгी рдХे рд╢ीрд░्рд╖ рд╕्рдерд▓ो рдкрд░ рдЫाрдпा рд░рд╣рддा рд╣ै
рдХौрди рд╕ी рдХाрдпांрддрд░िрдд рд╢ैрд▓ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ंрдЧрдорд░рдорд░
SAARC рдХा рдкूрд░्рдг рд░ूрдк рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ाрдЙрде рдПрд╢िрдпрди рдПрд╕ोрд╕िрдПрд╢рди рдлॉрд░ рд░ीрдЬрдирд▓ рдХोрдЖрдкрд░ेрд╕рди
рднाрд░рдд рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рд╕ाрдЧрд░ीрдп рдоाрд░्рдЧ рдХी рдЦोрдЬ рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡ाрд╕्рдХो-рджी-рдЧाрдоा
рд╕्рд╡ेрдЬ рдирд╣рд░ рдХे рдЦुрд▓рдиे рд╕े рдХिрди рджो рдорд╣ाрдж्рд╡ीрдкो рдХे рдмीрдЪ рдХा рдоाрд░्рдЧ рдЫोрдЯा рд╣ो рдЧрдпा
рдЙрдд्рддрд░ – рдпूрд░ोрдк рд╕े рдПрд╢िрдпा рдФрд░ рдкूрд░्рд╡ी рдЕрдл्рд░ीрдХा
рдк्рд░рдердо рд╡िрд╢्рд╡ рдпुрдж्рдз рдХрдм рд▓реЬा рдЧрдпा рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ – 1914-1918 рдИ.
рдХिрд╕рдХे рд╢ाрд╕рдирдХाрд▓ рдХे рджौрд░ाрди рдорд░ाрдаा рд╕рдд्рддा рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рд╢िрдЦрд░ рдФрд░ рд╕рдд्рддा рдкрд░ рдеी ?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмाрд▓ाрдЬी рдмाрдЬीрд░ाрд╡
‘рд╕рдд्рдпрд╢ोрдзрдХ рд╕рдоाрдЬ’ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдорд╣ाрдд्рдоा рдлुрд▓े
рднाрд░рдд рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдЧाрди ‘рдЬрди рдЧрдг рдорди’ рдХे рд░рдЪрдпिрддा рдеे-
рдЙрдд्рддрд░ – рд░рд╡ीрди्рдж्рд░рдиाрде рдЯैрдЧोрд░
‘рднाрд░рдд рдХा рдорд╣ाрди рдЬ्рдпेрд╖्рда рд╡्рдпрдХ्рддि’ (Grand old man of India) рдХे рдиाрдо рд╕े рдХौрди рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рджाрджा рднाрдИ рдиैрд░ोрдЬी
рд╕рд╡िрдирдп рдЕрд╡рдЬ्рдЮा рдЖंрджोрд▓рди рдХрдм рдк्рд░ाрд░рдо्рдн рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – March 12, 1930 – April 6, 1930
рдХिрд╕ рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдиे рд╕рдоाрдЬрд╡ाрдж рдХी рд╡िрдЪाрд░ рдзाрд░ा рдХो рдЖрдЧे рдмреЭाрдпा
рдЙрдд्рддрд░ – рдк. рдЬрд╡ाрд╣рд░ рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू
рднाрд░рдд рдХे рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рдФрд░ рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाреЬी рд╕े рд▓рдЧे рд╕рдоुрдж्рд░ рддрдЯ рдХी рд▓рдо्рдмाрдИ рдХिрддрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – 6100 рдХी. рдоी.
рдХृрд╖्рдгा рдирджी рдХा рдЙрдж्рдЧрдо рд╕्рдерд▓ рдХिрд╕рдХे рд╕рдоीрдк рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдорд╣ाрдмрд▓ेрд╢्рд╡рд░
рдкृрде्рд╡ी рдПрдХ рдШрдг्рдЯे рдоें рдХिрддрдиे рджेрд╢ाрди्рддрд░ рдШूрдо рд▓ेрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – 15°
рдЪंрдж्рд░ рдЧ्рд░рд╣рдг рд╣ोрддा рд╣ै, рдЬрдм-
рдЙрдд्рддрд░ – рдкृрде्рд╡ी, рд╕ूрд░्рдп рдФрд░ рдЪрди्рдж्рд░рдоा рдХे рдмीрдЪ рдЖ рдЬाрддा рд╣ै
рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╢ाрд╕рди рдж्рд╡ाрд░ा рдХिрди рд╕्рдеाрдиों рдХे рдмीрдЪ рдк्рд░рдердо рд░ेрд▓рд╡े рд▓ाрдЗрди рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдИ рдеी –
рдЙрдд्рддрд░ – рдоुрдо्рдмрдИ рд╕े рдаाрдгे рдХे рдмीрдЪ
рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд╢ु рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдмाрдШ
рднाрд░рддीрдп рд╡ाрдпुрд╕ेрдиा рдоें рдХрдоीрд╢ंрдб рдЕрдзिрдХाрд░ी рдХा рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рдкрдж рд╣ोрддा рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдкाрдпрд▓рдЯ рдСрдлिрд╕рд░
рдпुрдж्рдз рдоें рд╕ाрд╣рд╕ рдФрд░ рдкрд░ाрдХ्рд░рдо рдХे рдк्рд░рджрд░्рд╢рди рдХे рд▓िрдП рджिрдпा рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ा рднाрд░рдд рдХा рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рд╕ैрдиिрдХ рдЕрд▓ंрдХрд░рдг рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдкрд░рдорд╡ीрд░ рдЪрдХ्рд░
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдорд╣ाрдж्рд╡ीрдк рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрд╢िрдпा
рдЛрддुрдПँ рдХिрди рдХाрд░рдгों рд╕े рд╣ोрддी рд╣ैं
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ूрд░्рдп рдХे рдЪाрд░ो рдУрд░ рдкृрде्рд╡ी рдХा рдкрд░िрдХ्рд░рдордг
рдкृрде्рд╡ी рдХी рд╕рддрд╣ рд╕े рд╕рдмрд╕े рджूрд░ рд╡ाрдпुрдордг्рдбрд▓ीрдп рдкрд░рдд рдХिрд╕ рдиाрдо рд╕े рд╡िрджिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡рд░्рд╣ि рдордг्рдбрд▓
рдбी. рд╕ी. рдПрдо. рдЯ्рд░ॉрдлी рдХा рд╕рдо्рдмрди्рдз рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рдлुрдЯрдмॉрд▓ рд╕े
рдЕрд▓्рд▓ा рд░рдХ्рдЦा рдХिрд╕ рд╡ाрдж्рдпрдпрди्рдд्рд░ рдХे рд▓िрдП рдорд╢рд╣ूрд░ рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рддрдмрджрд▓ा
рд╡рд╣ рдоुрдЧрд▓ рдмाрджрд╢ाрд╣ рдЬिрд╕рдиे 15 рд╡рд░्рд╖ рдиिрд░्рд╡ाрд╕िрдд рд╣ोрдХрд░ рдЧुрдЬाрд░े рдеे।
рдЙрдд्рддрд░ – рд╣ुрдоाрдпूँ
рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рдХी рдмैрдардХो рдХी рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖рддा рдХौрди рдХрд░рддा рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЙрдкрд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि
рдХिрд╕ рдЧुрдлा рдоें рдд्рд░िрдоूрд░्рддि (рдм्рд░рд╣्рдоा, рд╡िрд╖्рдгु, рдорд╣ेрд╢) рдХे рдоुрдЦрдордг्рдбрд▓ рдХी рдоूрд░्рддि рд╕्рдеिрдд рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрд▓िрдлंрдЯा
рд▓рдХ्рд╖рджीрдк рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдХाрд░ाрд╡рддी
рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдоाрдд्рд░ा рдоें рдкाрдИ рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдоृрджा рдХा рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдХाрд▓ी рдоिрдЯ्рдЯी
рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢िрд▓ोрдд्рдХीрд░्рдг (рдкрдд्рдерд░ рдХाрдЯрдХрд░ рдмрдиाрдпा рдЧрдпा) рдХैрд▓ाрд╢ рдорди्рджिрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрд▓ोрд░ा
рд╣рд░िрдд рдХ्рд░ांрддि рдХा рдЕрд░्рде рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рдХृрд╖ि рдХी рдЖрдзुрдиिрдХ рд╡िрдзिрдпों рдХे рдк्рд░рдпोрдЧ рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рддि рдПрдХреЬ рдлрд╕рд▓ рдХी рдЙрдкрдЬ рдХो рдмреЭाрдиा
рднू-рд░рдХ्рд╖рдг рдХो рдиिрдпंрдд्рд░िрдд рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ीреЭीрджрд░ рдЯीрд▓ा рдмрдиाрдХрд░, рдмाँрдз рдмрдиाрдХрд░, рд╡ृрдХ्рд╖ाрд░ोрдкрдг рдж्рд╡ाрд░ा
рдЬрдо्рдоू рдФрд░ рдХрд╢्рдоीрд░ рдХा рд░ेрд▓рдкрде рдХिрд╕ рд░ेрд▓рд╡े рдЬॉрди рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд рдЖрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЙрдд्рддрд░ी рд░ेрд▓рд╡े
рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдХрди्рдиреЬ рднाрд╖ा рдмोрд▓ी рдЬाрддी рд╣ै ।
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд░्рдиाрдЯрдХ
рд╕ंрдШ рд╢ाрд╕िрдд рдк्рд░рджेрд╢ рдЕंрдбрдоाрди рдиिрдХोрдмाрд░ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣ рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдХौрди рд╕ी рд░ाрдЬ्рдп рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рдкोрд░्рдЯрдм्рд▓ेрдпрд░
рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдорд╣ाрдХाрд╡्рдп ‘рдорд╣ाрднाрд░рдд’ рдХे рд░рдЪрдпिрддा рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡ेрджрд╡्рдпाрд╕
‘рдЧीрддांрдЬрд▓ि’ рдХे рдХрд╡ि рд╣ैं –
рдЙрдд्рддрд░ – рд░рд╡ीрди्рдж्рд░рдиाрде рдЯैрдЧोрд░
рдХिрди рджो рд╕्рдеाрдиों рдХे рдмीрдЪ рд╣िрдорд╕ाрдЧрд░ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕ рдЪрд▓рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдо्рдоू рд╕े рдХрди्рдпाрдХुрдоाрд░ी
‘рдЬрдирд░рд▓’ рдХिрд╕ рд╕ेрдиा рдХा рдПрдХ рдЕрдзिрдХाрд░ी рдкрдж рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдерд▓ рд╕ेрдиा
рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдкрд╡िрдд्рд░ рддीрд░्рдерд╕्рдерд▓ ‘рдЕрдорд░рдиाрде’ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдо्рдоू рдПрд╡ं рдХрд╢्рдоीрд░
рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдкрд░्рдпрдЯрди-рд╕्рдерд▓ ‘рдЧुрд▓рдорд░्рдЧ’ рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд╢्рдоीрд░
рд░ेрд▓ рдкрде рдХे рдиैрд░ो рдЧेрдЬ рдХी рдЪौреЬाрдИ рд╣ोрддी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – 2′ 6”
рдХिрд╕ рджेрд╢ рдХो ‘рдЙрдЧрддे рд╣ुрдП рд╕ूрд░рдЬ рдХी рднूрдоि’ рдХрд╣ाँ рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬाрдкाрди
рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢ рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рднोрдкाрд▓
рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдорд▓рдпाрд▓рдо рднाрд╖ा рдмोрд▓ी рдЬाрддी рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдХेрд░рд▓
рдЪंрдбीрдЧреЭ рдХा рд░ॉрдХ рдЧाрд░्рдбрди (рд╢ैрд▓ рдЙрдж्рдпाрди) рдХिрд╕рдиे рдмрдиाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдиेрдХрдЪंрдж्рд░
рдЬрдо्рдоू рдХिрд╕ рдирджी рдХे рдХिрдиाрд░े рд╕्рдеिрдд рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рддрд╡ी
рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ рдЕрдлрдЧाрдиिрд╕्рддाрди рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХाрдмुрд▓
рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ рдЬाрдкाрди рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЯोрдХिрдпो
рдХिрд╕ рджेрд╢ рдоें рд╕ूрдЪी рд╕्рддрдо्рдн (рдкिрд░ाрдоिрдб) рдкाрдпे рдЧрдП рд╣ैं
рдЙрдд्рддрд░ – рдоिрд╢्рд░
рдХिрд╕ рдЬाрдирд╡рд░ рдХो рд░ेрдЧिрд╕्рддाрди рдХा рдЬрд╣ाрдЬ рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдКँрдЯ
рдХिрд╕ рд╡рд░्рд╖ рдоें рдорд╣ाрдд्рдоा рдЧांрдзी рдХा рдЬрди्рдо рд╣ुрдЖ рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1869
рд░ेрд▓ рдкрде рдХे рдоीрдЯрд░ рдЧेрдЬ рдХी рдЪौреЬाрдИ рд╣ोрддी рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – 1 рдоीрдЯрд░
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдорд╣ाрдж्рд╡ीрдк рдХौрди рд╕ा рджेрд╢ рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрд╢िрдпा
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рджेрд╢ рдХौрди рд╕ा рджेрд╢ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ूрд╕
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдорд╣ाрдж्рд╡ीрдк рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ -рдПрд╢िрдпा
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рд▓рдо्рдмा рдкрд╢ु рд╣ै –
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬिрд░ाрдл
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा рдкрд░्рд╡рдд рд╢िрдЦрд░ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрд╡рд░ेрд╕्рдЯ
рднाрд░рддीрдп рдЧрдгрд░ाрдЬ्рдп рдХे рдк्рд░рдердо рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдбॉ. рд░ाрдЬेрди्рдж्рд░ рдк्рд░рд╕ाрдж
рдоाрдЙрди्рдЯ рдПрд╡рд░ेрд╕्рдЯ рдкрд░ рдЪреЭрдиे рд╡ाрд▓ा рдк्рд░рдердо рд╡्рдпрдХ्рддि рд╣ै।
рдЙрдд्рддрд░ – рддेрдирдЬिंрдЧ рдиोрд░्рдЧे
рдХाрд░рдЧिрд▓ рдХрд╕्рдмा рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдо्рдоू рдПрд╡ं рдХрд╢्рдоीрд░
рдкाрдиीрдкрдд рдХा рдк्рд░рдердо рдпुрдж्рдз рд▓реЬा рдЧрдпा рдеा рдЙрдд्рддрд░ – рдмाрдмрд░ рдФрд░ рдЗрдо्рдм्рд░ाрд╣िрдо рд▓ोрджी рдХे рдмीрдЪ
рдЕрдЬрдоेрд░ рдХिрд╕ рд╕ूрдлी рд╕рди्рдд рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै ?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЦ्рд╡ाрдЬा рдоोрдИрдиुрдж्рджीрди рдЪिрд╕्рддी
рдХिрд╕ рдоुрдЧрд▓ рд░ाрдЬा рдиे рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕ंрдк्рд░рджाрдп ‘рджीрди-рдП-рдЗрд▓ाрд╣ी’ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрдХрдмрд░
рдоाрдирд╕ूрди рд╣рд╡ाрдПँ рдХौрди рд╕ी рд╣ोрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡рд░्рд╖ा рдЛрддु рдХी рд╣рд╡ाрдПँ
рд░ूрд╕ рдоें рд╕ाрдЗрдмेрд░िрдпा рдкूрд░े рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рдХिрд╕ рд▓िрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЗрд╕рдХी рдЕрдд्рдпрдзिрдХ рдардг्рдбी рдЬрд▓рд╡ाрдпु рдХे рд▓िрдП
1857 рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╕ेрдиा рдоें рднाрд░рддीрдп рд╕ैрдиिрдХों рдХा рд╡िрдж्рд░ोрд╣
рдкृрде्рд╡ी рдкрд░ рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд╡ृрдд्рдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рднूрдордз्рдп рд░ेрдЦा
рдХिрд╕ рднाрд░рддीрдп рдиेрддा рдХो ‘рднाрд░рдд рдХा рд▓ौрд╣ рдкुрд░ुрд╖’ рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕рд░рджाрд░ рд╡рд▓्рд▓рдн рднाрдИ рдкрдЯेрд▓
рдХрди्рдпाрдХुрдоाрд░ी рдоें рд░ॉрдХ рдоेрдоोрд░िрдпрд▓ (рд╢ैрд▓ рд╕्рдоाрд░рдХ) рдХो рдХिрд╕рдХी рд╕्рдоृрддि рдоें рд╕рдорд░्рдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕्рд╡ाрдоी рд╡िрд╡ेрдХाрдирди्рдж
рдоाрдУ-рдд्рд╕े рддुंрдЧ рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЪीрди
рдЬрд▓िрдпाрд▓ा рд╡ाрд▓ा рдмाрдЧ рдХिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрдоृрддрд╕рд░
рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрдХ्рд╖ी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдоोрд░
“рдЬрдп рдЬрд╡ाрди, рдЬрдп рдХिрд╕ाрди” рдХा рдиाрд░ा рдХिрд╕рдиे рджिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд▓ाрд▓ рдмрд╣ाрджुрд░ рд╢ाрд╕्рдд्рд░ी
рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдЙрдж्рджрд░рдг “рд╕рд░рдХाрд░ рдЬрдирддा рдХी, рдЬрдирддा рдж्рд╡ाрд░ा, рдЬрдирддा рдХे рд▓िрдП” рдХिрд╕рдиे рджिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрдм्рд░ाрд╣рдо рд▓िंрдХрди
рдмोрдзрдЧрдпा рдХिрд╕ рдзрд░्рдо рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмौрдж्рдз рдзрд░्рдо
рд╕िрдЦ рдзрд░्рдо рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЧुрд░ुрдиाрдирдХ рджेрд╡
рднाрд░рдд рдоें рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ी рд░ेрд▓рдЧाреЬी рдХрдм рдЪрд▓ी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – 16 рдЕрдк्рд░ैрд▓, 1853
рднाрд░рдд рдоें рд╕рдмрд╕े рд▓рдо्рдмी рд╕реЬрдХ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬी. рдЯी. рд░ोрдб
рднाрд░рдд рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рд╢िрдХ्рд╖िрдд рд░ाрдЬ्рдп рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдХेрд░рд▓
‘рдЪाрдЪा рдЬी’ рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиे рдЬाрддे рдеे-
рдЙрдд्рддрд░ – рдк. рдЬрд╡ाрд╣рд░ рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू
рднाрд░рдд рдХा рдХौрди рд╕ा рд╢рд╣рд░ ‘рдЧुрд▓ाрдмी рдирдЧрд░ी рдХे рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдпрдкुрд░
‘рдЗंрдХрд▓ाрдм рдЬिंрджाрдмाрдж’ рдХा рдиाрд░ा рд╕рд░्рд╡рдк्рд░рдердо рдХिрд╕рдиे рджिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕рд░рджाрд░ рднрдЧрдд рд╕िंрд╣
рднाрд░рдд рдХा рд╕рд░्рд╡ोрдЪ्рдЪ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рднाрд░рдд рд░рдд्рди
рднाрд░рдд рдХे рд╕ंрд╡िрдзाрди рдХो рдмрдиाрдиे рдХे рд▓िрдП рдЧрдаिрдд рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕рднा рдХे рдЕрдз्рдпрдХ्рд╖ рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдбॉ. рд░ाрдЬेंрдж्рд░ рдк्рд░рд╕ाрдж
рднाрд░рддीрдп реЮिрд▓्рдо рдЕрднिрдиेрддा, ‘рд╢рдд्рд░ुрдз्рди рд╕िрди्рд╣ा’ рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмिрд╣ाрд░
рдЕрд▓ीрдЧреЭ рдХिрд╕ рдЙрдд्рдкाрдж рдХे рд▓िрдП рдорд╕рд╣ूрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рддाрд▓े рдмрдиाрдиे рдХे рд▓िрдП
рдХिрд╕ рднाрд░рддीрдп рд░ाрдЬ्рдп рдоें ‘рд╡िрд╢ाрдЦाрдкрдЯ्рдЯрдирдо’ рдмрди्рджрд░рдЧाрд╣ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЖंрдз्рд░рдк्рд░рджेрд╢
рд╣рдоाрд░े рд╕ौрд░ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХिрддрдиे рдЧ्рд░рд╣ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – 8
рднाрд░рддीрдп рдХी рдбीрдЬрд▓ рдЗंрдЬрди рд╡िрдиिрд░्рдоाрдг рдЗрдХाрдИ ‘рдбीрдЬрд▓ рд▓ोрдХोрдоोрдЯिрд╡ рд╡рд░्рдХ्рд╕’ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡ाрд░ाрдгрд╕ी
‘рдмैрд╕ाрдЦी’ рдд्рдпौрд╣ाрд░ рдХिрд╕ рдзрд░्рдо рдХे рд▓ोрдЧ рдордиाрддे рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕िрдЦ рдзрд░्рдо рдХे рд▓ोрдЧ
‘рд╢ाрд╣рдиाрдоा’ рдХिрд╕рдХी рдХृрддि рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдлिрд░рджौрд╕ी
рдордгिрдкुрд░ рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЗрдо्рдлाрд▓
рдЧोрд╡ा рдХो рдкुрд░्рддрдЧाрд▓िрдпों рд╕े рдХрдм рдЖрдЬाрдж рдХрд░рд╡ाрдпा рдЧрдпा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1964
рдЕрдиुрдЪ्рдЫेрдж 370 рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд▓ाрдЧू рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬрдо्рдоू-рдХрд╢्рдоीрд░
рдХौрди-рд╕ी рдирджी рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдХे рдиाрд╕िрдХ рд╕े рдиिрдХрд▓рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЧोрджाрд╡ेрд░ी
рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рддेрд▓ рд░िрдлाрдпрдирд░ी рдХाрд░рдЦाрдиा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмрд░ौрдиी
рдХिрд╕рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें 1776 рдоें рдЕрдоेрд░िрдХा рдХो рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ुрдИ?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬाрд░्рдЬ рд╡ाрд╢िंрдЧрдЯрди
рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди рдоें рдХिрд╕ рддрд░рд╣ рдХे рдкेреЬो рдоें рдкрдд्рддिрдпाँ рдкाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЫोрдЯी
рдЕंрдЬू рдмॉрдмी рдЬाрд░्рдЬ рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрдерд▓ेрдЯिрдХ्рд╕ рд╕े
рдХौрди рд╕ी рд░ेрдЦा рд╡िрд╖ुрд╡рдд рд░ेрдЦा рдХे рд╕рдоाрдиांрддрд░ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрдХ्рд╖ांрд╢
рдк्рд▓ाрд╕ी рдХा рдпुрдж्рдз рдХрдм рд╣ुрдЖ рдеा ?
рдЙрдд्рддрд░ – 1757 рдИ.
1857 рдИ. рдХे рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдоें рдЭाँрд╕ी рдХी рд░ाрдиी рд▓рдХ्рд╖्рдоीрдмाрдИ рдиे рдХिрд╕рдХे рд╕рд╣рдпोрдЧ рд╕े рдЧ्рд╡ाрд▓िрдпрд░ рдоें рд╡िрдж्рд░ोрд╣ рдХिрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рддाрдд्рдпां рдЯोрдкे
рдЕंрддिрдо рдоुрдЧрд▓ рд╢ाрд╕рдХ рдмрд╣ाрджुрд░ рд╢ाрд╣ рдЬрдлрд░ рдХी рдоृрдд्рдпु рдХрд╣ाँ рд╣ुрдИ рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ंрдЧूрди
рдорд╣ाрдд्рдоा рдЧांрдзी рдЬी рдХे рдкрдд्рдиी рдХा рдиाрдо рдХ्рдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХрд╕्рддूрд░рдмा рдЧांрдзी
рднाрд░рддीрдп рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдП. рдУ. рд╣्рдпूрдо
рд╕्рд╡рддрди्рдд्рд░ рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рдердо рднाрд░рддीрдп рдЧрд╡рд░्рдирд░ рдЬрдирд░рд▓ рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ी. рд░ाрдЬрдЧोрдкाрд▓ाрдЪाрд░ी
рдк्рд░ाрд░्рдердиा рд╕рдоाрдЬ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХिрд╕рдиे рдХी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЖрдд्рдоाрд░ाрдо рдкांрдбुрд░ंрдЧ
рдЪोрд▓ рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рдХी рдоुрдЦ्рдп рд╡िрд╢ेрд╖рддा рдХ्рдпा рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЧ्рд░ाрдоीрдг рд╕्рд╡ाрдпрдд्рддрддा
рд░ेрд╢рдо рдХे рдХीреЬे рдХा рднोрдЬ्рдп рдкрджाрд░्рде рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╢рд╣рддूрдд рдХी рдкрдд्рддी
рдХिрд╕ рд╢ाрд╕рдХ рдиे рдЧ्рд░ांрдб рдЯ्рд░рдХ рд░ोрдб рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░ाрдпा рдеा?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╢ेрд░рд╢ाрд╣ рд╕ूрд░ी
рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╕िंрдзु рдШाрдЯी рд╕рдн्рдпрддा рдХा рдмрди्рджрд░рдЧाрд╣ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд▓ोрдерд▓
рдкूрд░्рд╡ोрдд्рддрд░ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд░ाрдЬ्рдп рдХौрди рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрд░ुрдгाрдЪрд▓ рдк्рд░рджेрд╢
рдЪीрди рдЕрд╕рдо рдХे рдХिрд╕ рджिрд╢ा рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЙрдд्рддрд░
рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢ рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рднाрд░рдд рдХा рдХौрди рд╕ा рд░ाрдЬ्рдп рд╕ाрдд рд░ाрдЬ्рдпों рдХी рд╕ीрдоा рдХो рд╕्рдкрд░्рд╢ рдХрд░рддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрд╕рдо
рдХंрдЪрди рдЧंрдЧा рдкрд░्рд╡рдд рд╢िрдЦрд░ рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕िрдХ्рдХिрдо
рд╕ूрд░्рдп рд╕े рд╕рдмрд╕े рдирдЬрджीрдХ рдЧृрд╣ рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдмुрдз
рдкूрд░्рд╡ोрдд्рддрд░ рд╕ीрдоाрди्рдд рд░ेрд▓рд╡े рдХा рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдХрд╣ाँ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдоाрд▓ीрдЧांрд╡
рдШрд░ेрд▓ू рдЙрдкрдпोрдЧ рдоें рдкाрдпा рдЬाрдиे рд╡ाрд▓े рдЪीрдиी рдоें рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕ुрдХ्рд░ोрдЬ
рдк्рд░рдердо рднाрд░рддीрдп реЮिрд▓्рдо ‘рд░ाрдЬा рд╣рд░िрд╢्рдЪंрдж्рд░’ рдХे рдиिрд░्рдоाрддा рдХौрди рдеे ?
рдЙрдд्рддрд░ – рджाрджा рд╕ाрд╣ेрдм рдлाрд▓्рдХे
рдЕрд╕рдо рдХे рдХौрди рд╕े рд╡्рдпрдХ्рддि рднाрд░рдд рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд░рд╣ рдЪुрдХे рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдлрдЦрд░ुрдж्рджीрди рдЕрд▓ी рдЕрд╣рдордж
рдкुрд╕्рддрдХ ‘рд╡ाрд░ рдПрди्рдб рдкीрд╕’ рд▓ेрдЦрдХ рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд▓िрдпो рдЯॉрд▓рд╕्рдЯाрдп
рдоुрдЦ्рдп рдЪुрдиाрд╡ рдЖрдпुрдХ्рдд рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХौрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि
‘рдП рдоेрд░े рд╡рддрди рдХे рд▓ोрдЧो’ рджेрд╢рднрдХ्рддि рдЧीрдд рдХिрд╕рдиे рд▓िрдЦा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдк्рд░рджीрдк
рд╡ाрдпु рдХा рджрдмाрд╡ рдХिрд╕рдХे рдХाрд░рдг рд╣ोрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдШрдирдд्рд╡
рд╡ाрдпुрдордг्рдбрд▓ीрдп рдбाрдм рдоाрдкрдиे рдХा рдкैрдоाрдиा рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдмैрд░ोрдоीрдЯрд░
рдЕрдоीрдмा рдоें рдХुрд▓ рдХिрддрдиे рд╢ैрд▓ (рдХोрд╢िрдХा) рд╣ोрддे рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдПрдХ
рдиाрдЧाрд▓ैंрдб рднाрд░рдд рдХा рд╡िрдзिрд╡рдд рд░ाрдЬ्рдп рдХрдм рдмрдиा?
рдЙрдд्рддрд░ – 1963 рдИ.
рдЙрдд्рддрд░ рдкूрд░्рд╡ рд╕ीрдоाрди्рдд рд░ेрд▓рд╡े рдоें рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд░ेрд▓рд╡े рд╕्рдЯेрд╕рди рд╣ै-
рдЙрдд्рддрд░ – рдоाрд▓ीрдЧांрд╡
рдоुрдЦ्рдпрдорди्рдд्рд░ी рдХी рдиिрдпुрдХ्рддि рдХौрди рдХрд░рддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓
рд░ेрдл्рд░िрдЬрд░ेрдЯрд░ рдоें рдХौрди рд╕ी рдЧैрд╕ рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рдХी рдЬाрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдл्рд░ीрдЖрди
рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░ाрди рдХे рдЦोрдЬ рдХрд░्рдд्рддा рд╣ैं-
рдЙрдд्рддрд░ – рдЬे. рдЬे. рдеॉрдорд╕рди
рдЕрд╕рдоिрдпा рднाрд╖ा рдоें рдоुрдж्рд░िрдд рдк्рд░рдердо рдкुрд╕्рддрдХ рдХे рд▓ेрдЦрдХ рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЖрдд्рдоाрд░ाрдо рд╢рд░्рдоा
рд░рд╡िрди्рдж्рд░рдиाрде рдЯैрдЧोрд░ рдиे рднाрд░рдд рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЧाрди рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рдХिрд╕ рдПрдХ рдФрд░ рджेрд╢ рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЧाрди рд▓िрдЦा?
рдЙрдд्рддрд░ – рдмांрдЧ्рд▓ा рджेрд╢
рд╣ीрдЯрд░ рдХे рддाрд░ рдХिрд╕ рдЪीрдЬ рдХे рдмрдиे рд╣ोрддे рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдиाрдЗрдХ्рд░ोрдо
рд▓ोрд╣े рдкрд░ рдЬंрдЧ рд▓рдЧрдиे рд╕े рдЙрд╕рдХा рднाрд░ –
рдЙрдд्рддрд░ – рдмреЭрддा рд╣ै
рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рдирджी рдж्рд╡ीрдк ‘рдоाрдЬुрд▓ी’ рдЕрд╕рдо рдХे рдХिрд╕ рдЬिрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рдкाрддाрд▓ рдкूрд░ी
рдз्рд╡рдиि рдХि рдЪाрд▓ рдЕрдзिрдХрддрдо рдХिрд╕рдоें рд╣ोрддी рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕्рдЯीрд▓ рдоें
рдХिрд╕े ‘ рднрд╡िрд╖्рдп рдХी рдзाрддु рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै.
рдЙрдд्рддрд░ – рдЯाрдЗрдЯेрдиिрдпрдо
рдХौрди рд╕ा рддрдд्рд╡ рд╕्рд╡рддрди्рдд्рд░ рдЕрд╡рд╢्рдеा рдоें рдкाрдпा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╕рд▓्рдлрд░
рджिрд▓्рд▓ी рдХी рд╕ुрд▓्рддाрди рд░рдЬिрдпा рд╕ुрд▓्рддाрди рдХिрд╕рдХी рдкुрдд्рд░ी рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╢рдо्рд╕-рдЙрдж-рджिрди рдЗрд▓्рддुрддрдоिрд╢
‘рдоंрджिрд░ो рдХी рдкूрдг्рдпрднूрдоि’ рднाрд░рдд рдХे рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХो рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै
рдЙрдд्рддрд░ – рддрдоिрд▓рдиाрдбु
рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдХे рдк्рд░рдердо рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХौрди рдеे?
рдЙрдд्рддрд░ – рд╡ाрдИ. рдмी. рдЪौрд╣ाрди
‘рднाрд░рдд рдХा рдоैрдирдЪेрд╕्рдЯрд░’ рдХिрд╕े рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдЕрд╣рдорджाрдмाрдж
рдмिрд╣ाрд░ рдХा рд╢ोрдХ рдХिрд╕ рдирджी рдХो рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै?
рдЙрдд्рддрд░ – рдХोрд╢ी











